Dag 1: Amsterdam - Ankara
Vlucht naar Ankara. Aankomst en transfer naar het hotel aan het einde van de middag.
Overnachting: Ankara
Dag 2 – Ankara
De geschiedenis van Ankara reikt verrassend ver terug. Lang vóór het moderne regeringscentrum ontstond, stond hier al een stad die door Frigiërs, Hellenen, Romeinen, Byzantijnen, Seltsjoeken en Ottomanen telkens opnieuw werd bewoond en heruitgevonden.
Haar ligging op een strategische hoogte maakte Ankara tot een kruispunt tussen de westelijke handelsroutes en het binnenland van Anatolië.
In de oudheid heette de stad Ankyra — “anker” — een naam die symbool stond voor standvastigheid in een onrustige wereld.
Vandaag verkennen we die lagen stap voor stap. We beginnen in het Museum of Anatolian Civilizations, waar Hettitische reliëfs, zegels en godenbeelden de vroegste geschiedenis van Anatolië zichtbaar maken.
Daarna richten we ons op het Romeinse Ankara: de Tempel van Augustus en Rome (Augusteum) met haar beroemde inscriptie, en de Romeinse baden die getuigen van de stedelijke grandeur van weleer.
In de middag volgen we de overgang van oud naar middeleeuws. We bezoeken de Hacı Bayram-moskee naast het Augusteum, en de Alâeddin-moskee, beide voorbeelden van vroege Turkse bouwkunst nog vóór de Ottomaanse tijd.
Vervolgens zien we Anıtkabir, het mausoleum van Atatürk — symbool van de moderne republiek en tegelijk een herinnering aan de continuïteit van deze stad, die al meer dan drie millennia het politieke hart van Anatolië vormt.
Dag 3 – Ankara – Hattusa & Yazılıkaya – Çorum
Vandaag verlaten we Ankara en rijden we het Anatolische binnenland in, naar een van de grootste archeologische openbaringen van Turkije: Hattusa, de hoofdstad van het Hettitische rijk (UNESCO). De Hettieten waren in de Late Bronstijd (ca. 1650–1200 v.Chr.) een van de grote machten van het Nabije Oosten: een rijk met een professionele bureaucratie, internationale diplomatie en een religieus universum waarin talloze goden een rol speelden. Vanuit Centraal-Anatolië wedijverden zij met Egypte en andere grootmachten om invloed—een wereld die we vandaag stap voor stap tot leven zien komen.
In Hattusa verkennen we een indrukwekkend uitgestrekt stadsgebied, omringd door lange verdedigingswerken en poorten die nog altijd de verbeelding prikkelen. We zien de plekken waar paleis, tempels en ceremoniële routes samen het hart vormden van een rijk dat verbonden was met Egypte, Mesopotamië en de Levant. De reisleiding zorgt ervoor dat deze ruïnes niet als losse stenen aan u voorbijgaan: ter plaatse wordt het grote verhaal helder gemaakt—hoe een Bronstijd-imperium bestuurd werd, hoe de Hettieten diplomatie bedreven, welke rol het schrift en de archieven speelden, en hoe religie en staatsmacht in Hattusa één geheel vormden.
Daarna bezoeken we het nabijgelegen Yazılıkaya, een rotsheiligdom dat tot de meest intrigerende plekken van Anatolië behoort. In een natuurlijke openluchtkamer trekken reliëfs van goden en godinnen in processie aan ons voorbij. Hier wordt zichtbaar hoe de Hettieten hun kosmos ordenden: het pantheon, de hiërarchie van machten, de rituele kalender.
In de loop van de middag rijden we door naar Çorum voor de overnachting.
Dag 4 – Çorum – Amasya
Na het ontbijt verlaten we Çorum en rijden we naar Amasya, een stad die misschien wel het mooiste “theaterdecor” van Noord-Anatolië bezit:
de rivier Yeşilırmak stroomt door een smalle vallei, met aan weerszijden steile rotswanden en daartegenaan een stad die zich in lagen heeft opgebouwd. We komen in de loop van de middag aan, zodat er tijd is om rustig te landen en meteen het karakter van Amasya te ervaren.
Onze eerste kennismaking is een ontspannen wandeling langs de rivier. Aan de waterkant zien we de elegante rij Ottomaanse houten huizen—een stadsbeeld dat bijna vanzelf tot vertraging uitnodigt. Daarboven, hoog in de rotswand, tekenen zich de Pontische koningsgraven af: monumentale uitsparingen die Amasya’s oude status al van verre aankondigen.
De naam Pontus verwijst naar het historische gebied in Noord-Anatolië, aan de randen van de Zwarte Zee, dat in de Hellenistische periode uitgroeide tot een koninkrijk met een eigen dynastie en een uitgesproken politieke rol tussen Griekse en Anatolische tradities.
Amasya was een van de kernsteden van dit rijk—vandaar de koningsgraven, die als het ware boven de stad waken. Vandaag bekijken we de graven vooral vanaf de lagergelegen zichtpunten: als proloog op morgen, wanneer we ze van dichtbij bezoeken en inhoudelijk verdiepen.
Tijdens deze wandeling zullen we stilstaan bij een bijzondere ‘lokale verteller’: Strabo van Amasya (ca. 64/63 v.Chr. – ca. 24 n.Chr.), de Grieks-Romeinse geograaf die deze stad en haar citadelrots al rond het begin van onze jaartelling beschreef. Met Strabo’s blik wordt het landschap als het ware leesbaar: we zullen stilstaan bij de strategische ligging van Amasya, bij de rol van de rivier in het stadsleven en bij de wijze waarop deze plek zich eeuwenlang positioneerde tussen regionale machten.
De avond is vrij om te genieten van Amasya’s rustige sfeer en uitstekende culinaire tradities.
Dag 5 – Amasya
Vandaag hebben we de hele dag in Amasya om de stad werkelijk te doorgronden. Waar Dag 4 vooral een eerste aanblik en sfeer bood, zullen we vandaag stilstaan bij de historische lagen die Amasya tot een van de meest fascinerende steden van Noord-Anatolië maken—van de Hellenistische wereld van Pontus tot Seltsjoekse en Ilkhanidische monumenten, en de verfijnde Ottomaanse stadscultuur.
We beginnen met het grote symbool van Amasya: de Pontische koningsgraven, hoog uitgehouwen in de rotswand. Vanaf boven ontvouwt zich niet alleen een spectaculair uitzicht over de Yeşilırmak en de stad, maar ook inzicht in de logica van macht en representatie: waarom dynastieën hun aanwezigheid juist hier in steen lieten schrijven.
Op dezelfde rots zullen we stilstaan bij het Harsene-kasteel, dat al in de oudheid door Strabo werd genoemd—een herinnering aan Amasya’s strategische betekenis in een landschap van doorgangen en riviercorridors. Vervolgens volgen we een ander spoor door de stad: het Ferhat-aquaduct en de beroemde liefdesgeschiedenis van Ferhat en Şirin. We zullen stilstaan bij het feit dat deze legende oorspronkelijk Perzisch is en in de 12e eeuw literair werd vereeuwigd door Nezami Ganjavi. De reisleiding trakteert u op enkele prachtige verzen en zal de dwarsverbanden toelichten met Turkse literaire tradities, waarin dit verhaal eeuwenlang opnieuw werd verteld. Zo krijgt een technisch monument ineens een poëtische resonantie: water, rots en verlangen als één verhaal.
Daarna verdiepen we ons in Amasya’s middeleeuwse en islamitische monumenten. We bezoeken de Seltsjoekse Burmalı-moskee (13e eeuw) en het Ilkhanidische Bimarhane-ziekenhuis (14e eeuw), plaatsen die laten zien hoe religie, onderwijs en zorg in Anatolië vaak in één stedelijk systeem samenkwamen. In de middag biedt het Archeologisch Museum van Amasya context met vondsten uit de regio, waardoor de tijdlagen die we vandaag hebben bewandeld nog scherper op elkaar komen te liggen.
Aan het einde van de middag is er vrije tijd voor een rustige wandeling door de historische wijken en langs de Yeşilırmak—het perfecte moment om Amasya nog eenmaal op eigen tempo te beleven, met de rotswand en de koningsgraven als blijvend decor.
Dag 6 – Amasya – Tokat
Na het ontbijt verlaten we Amasya en rijden we in ongeveer anderhalf uur naar Tokat .
Deze korte etappe geeft ons ruim de gelegenheid om Tokat in de middag op rustig tempo te verkennen. Tokat was eeuwenlang een stad van doorgang en ontmoeting: een regionaal knooppunt tussen de Zwarte Zee, Centraal-Anatolië en het oosten. We zullen stilstaan bij Tokat als karavanenstad, waar religie, handel en stedelijke cultuur zichtbaar samenkomen.
In de historische kern bezichtigen we meerdere oude moskeeën, waaronder de Garipler Moskee (12e eeuw), de Ali Paşa Moskee (16e eeuw) en de Ulu Moskee (17e eeuw). We zullen ook stilstaan bij de rijke Islamitische architectuur van de stad: hoe Anatolische moskee-architectuur zich ontwikkelt, en hoe Seltsjoekse en Ottomaanse lagen elkaar opvolgen en soms in elkaar overlopen.
Een bijzonder hoogtepunt is de Gök Medrese (Pervane Bey Darüşşifası) uit 1270: oorspronkelijk een Seltsjoekse theologieschool, nu een museum met archeologische vondsten uit de omgeving. Ook bezoeken we de Taş Han (1631), een karavanserai waar de wereld van handel en reizigers bijna tastbaar blijft.
Aan het einde van de middag is er tijd om nog even door het centrum en de bazaar te wandelen, voordat we in Tokat overnachten.
Dag 7 – Tokat – Sivas
Na het ontbijt vertrekken we uit Tokat en rijden we naar Sivas (ca. 129 km, netto ± 1 uur 45 min). Het landschap opent zich; we komen dieper het Anatolische binnenland in, naar een stad die in de middeleeuwen uitgroeide tot een belangrijk bestuurlijk en intellectueel centrum.
Na aankomst beginnen we met een eerste kennismaking met Sivas’ monumentale Seltsjoekse erfgoed. We zullen stilstaan bij de manier waarop deze stad in de 13e eeuw een toonbeeld werd van stedelijke ambitie: onderwijs, religie en staatscultuur kregen hier vorm in steen, portalen en geometrische ornamentiek.
We bezoeken de beroemde Çifte Minareli Medrese, herkenbaar aan haar indrukwekkende façade en de dubbele minaretten, en vervolgens de Gök Medrese, een van de mooiste voorbeelden van Seltsjoekse architectuur in Anatolië. Onderweg worden de belangrijkste kenmerken helder toegelicht: de opbouw van het complex, de ritmiek van bogen en nissen, en het spel van ornament en kalligrafie waarmee deze gebouwen hun status en betekenis uitdrukken.
In de loop van de middag is er tijd voor een rustige wandeling door het centrum en een eerste indruk van Sivas als stad. We overnachten in Sivas, zodat we morgen alle ruimte hebben om de stad verder te verdiepen.
Dag 8 – Sivas
Vandaag blijven we in Sivas, zodat we zonder lange verplaatsingen de stad in de diepte kunnen verkennen. Sivas is bij uitstek een plek waar je ziet hoe een Anatolische stad zich door de eeuwen heen heeft vernieuwd: de monumentale Seltsjoekse instellingen van de 13e eeuw vormen nog steeds het kader, terwijl Ottomaanse bouwkunst later een eigen, meer stedelijke elegantie toevoegde.
We beginnen met de Seltsjoekse kern en bezoeken de Buruciye Medrese (13e eeuw), waar onderwijs en wetenschap een architectonische vorm kregen die tegelijk streng en verfijnd is. Vervolgens zien we de Şifaiye Medrese, een complex waarin religie, geleerdheid en zorgtraditie samenkomen: hier werden niet alleen teksten bestudeerd, maar werd ook geneeskunde beoefend. We zullen stilstaan bij de vraag hoe dergelijke instellingen functioneerden in de stad, en hoe architectuur ook een publieke boodschap was: macht, vroomheid en kennis als één geheel.
Daarna verschuift de focus naar de Ottomaanse laag van Sivas. We bekijken de Kale Camii (“Citadelmoskee”), gebouwd in 1580 in opdracht van Mehmet Paşa, en staan stil bij de Kurşunlu Hamamı (“Loden Bad”), voltooid in 1576, het grootste historische badhuis van de stad met karakteristieke details van de klassieke Ottomaanse badcultuur. Ook zien we de Behrampaşa Hanı (1573), een karavanserai die beroemd is om de leeuwenmotieven rond de vensters—een klein detail dat veel vertelt over representatie en ambacht.Aan het einde van de middag is er tijd om op eigen tempo nog even door het centrum te wandelen of neer te strijken op een terras.
Morgen wacht de reisdag naar Divriği, waar een van de meest uitzonderlijke monumenten van Anatolië op ons wacht.
Dag 9 – Sivas – Divriği (UNESCO) – Kayseri
Na het ontbijt vertrekken we uit Sivas en rijden we naar Divriği. De route voert door een ruig en bergachtig landschap: dunbevolkte valleien, rotsrichels en hoogvlakte-gezichten die het gevoel geven dat we steeds dieper het binnenland binnengaan—precies de context waarin Divriği zijn bijna mythische reputatie heeft gekregen.
In Divriği bezoeken we het UNESCO-werelderfgoed Ulu Cami & Darüşşifa: een complex dat door velen wordt beschouwd als het artistieke hoogtepunt van Seltsjoeks Anatolië. Vooral de portalen zijn adembenemend: steen dat zich gedraagt als sculptuur, vol geometrische ritmes, plantenmotieven en een inventiviteit die je zelden zo geconcentreerd ziet. We zullen stilstaan bij wat hier zo uitzonderlijk is—niet alleen de esthetiek, maar ook het idee achter het geheel: moskee en ziekenhuis als één samenhangend project, waarin vroomheid, kennis en zorg letterlijk naast elkaar worden gebouwd.
De reisleiding helpt dit monument leesbaar te maken. Waar kijkt u precies naar? Hoe bouw je in steen een taal van symbolen? Welke motieven keren terug, en wat zeggen ze over de wereld van de 13e eeuw—over patronage, geloof, ambacht en stedelijke trots? Zo wordt Divriği niet alleen een ‘hoogtepunt’ in beelden, maar ook een sleutel tot begrip van Seltsjoekse cultuur.
Na het bezoek vervolgen we onze reis naar Kayseri. Tegen de avond komen we aan in deze oude handels- en karavanenstad, eeuwenlang een knooppunt tussen de Anatolische hoogvlakte en de routes naar Syrië en Iran, met de besneeuwde kegel van de Erciyes-berg als markante achtergrond. We overnachten in Kayseri, een comfortabele basis voor de volgende etappe richting Cappadocië.
Dag 10 – Kayseri – Cappadocië
Vanmorgen verkennen we Kayseri nader, een stad die al eeuwenlang een spil vormt in het Anatolische binnenland.
We beginnen bij Cumhuriyet Square, het levendige hart van de stad, en maken vervolgens kennis met een van de meest tastbare herinneringen aan Kayseri’s lange geschiedenis: de massieve basaltmuren die in oorsprong teruggaan tot de 6e eeuw, in de tijd van keizer Justinianus, en in latere eeuwen door Seltsjoeken, Ottomanen en in de moderne tijd herhaaldelijk zijn hersteld.
Binnen deze muren bevindt zich ook het Archeologisch Museum, dat sinds 2019 op een nieuwe locatie in het historische centrum is ondergebracht.
Daarna richten we ons op Kayseri’s Seltsjoekse erfenis. We bezoeken de Ulu Cami, begonnen onder de Danişmend-heerser Melik Mehmed Gazi en voltooid in Seltsjoekse tijd, en het Hunat Hatun-complex (1238), een vroeg Seltsjoeks meesterwerk met moskee en een nog altijd functionerende hamam. Vlakbij ligt de Sahabiye Medresesi (1267), herkenbaar aan een portaal dat exemplarisch is voor Seltsjoekse architectuur. Indien passend bezoeken we ook de Çifte Medresesi in het Mimar Sinan Park, een bijzonder complex verbonden met Gevher Nesibe Sultan en tegenwoordig ingericht als museum over Seltsjoekse beschavingen.
Tot slot proeven we iets van Kayseri als handelsstad bij de Kapalı Çarşı, met onder meer de Vezir Han uit het begin van de 18e eeuw—een plek die de wereld van karavanen, koopmannen en stedelijke economie oproept.
Eind van middag verlaten we Kayseri en rijden in ongeveer een uur naar Cappadocië. In de loop van de middag komen we aan in het beroemde vulkanische landschap van tufsteen, waar wind en water valleien en rotsformaties hebben gevormd. De rest van de dag is bedoeld om rustig te landen—met, afhankelijk van de aankomsttijd, een eerste korte wandeling of panoramische stop als voorproefje op de twee volle dagen die hier volgen.
Dag 11 – Cappadocië, Göreme (UNESCO)
Vandaag hebben we een volledige dag in Cappadocië, een van de meest bijzondere cultuurlandschappen van Anatolië. Het vulkanische tufsteen, door wind en water uitgesneden tot valleien en “sprookjesschoorstenen”, bood eeuwenlang ruimte voor een intens christelijk en monastiek leven. Juist die combinatie van natuur en menselijke geschiedenis maakt Cappadocië zo uitzonderlijk.
We beginnen vroeg in de ochtend met het Göreme Openluchtmuseum (UNESCO), zodat we de rotskerken zo rustig mogelijk kunnen beleven. Binnen het complex bezoeken we een selectie van de mooiste kerken, met bijzondere aandacht voor de samenhang tussen ruimte, beeld en verhaal. We zien onder meer de Karanlık Kilise (Donkere Kerk), beroemd om haar uitzonderlijk goed bewaarde fresco’s, de Tokalı Kilise, een van de grootste en rijkst beschilderde kerken, en de Elmalı Kilise, met haar krachtige beeldtaal. Ook staan we stil bij de Azize Barbara Kilisesi (St. Barbara Kerk) en, indien passend, bij de Yılanlı Kilise (Slangenkerk) of de Çarıklı Kilise (Sandal Church) als extra verdieping.
We zullen stilstaan bij de architectonische bouwstijlen van de rotskerken: hoe men in tufsteen niet “bouwt” met stenen, maar ruimtes uitsnijdt en componeert, inclusief apsis, pijlers en nissen. Daarnaast richten we ons op hagiografie en iconografie: heiligenlevens, bijbelse cycli en de manier waarop een kerk als visueel verhaal functioneert. Ook besteden we aandacht aan de kleurwereld van Cappadocië—pigmenten, contrasten en het effect van licht—en aan de technieken, waarmee deze fresco’s zijn aangebracht, waardoor sommige kerken hun intensiteit en detail verrassend goed hebben behouden.
Na het museum trekken we het landschap in voor een valleiwandeling, waar kapellen, duiventillen en uitgehouwen ruimtes op onverwachte plekken opduiken. Aan het einde van de dag keren we terug naar ons hotel. Wie wil kan nog even nagenieten bij een uitzichtpunt in het avondlicht—Cappadocië is misschien nergens zo mooi als wanneer de rotsen van kleur veranderen.
Dag 12 – Cappadocië
Ook vandaag blijven we in Cappadocië voor een tweede volledige dag. Waar Dag 11 vooral draaide om rotskerken, beeldprogramma’s en fresco-technieken, richten we ons vandaag op de meer verborgen dimensies van dit landschap: schuilen, organiseren, overleven—en op de manier waarop mens en natuur hier al eeuwenlang op elkaar zijn aangewezen.
We bezoeken een van de beroemde ondergrondse steden (zoals Derinkuyu of Kaymaklı), een ingenieus netwerk van gangen, woonruimtes, opslagplaatsen en schuilkamers. We zullen stilstaan bij de technische opbouw van deze complexen—ventilatie, water, toegangssystemen—en bij de vraag hoe zij in tijden van onrust konden functioneren. Daarna verkennen we een van de markante hoogtes van Cappadocië, bijvoorbeeld Uçhisar, met zijn natuurlijke citadel en brede panorama’s over valleien en tufsteenformaties.
In de loop van de dag is er ruimte voor een extra wandeling of een aanvullende vallei, afhankelijk van weer en tempo—bijvoorbeeld door een gebied waar we duiventillen en uitgehouwen opslagruimtes tegenkomen.
Dag 13 – Cappadocië (Göreme) – Çatalhöyük (UNESCO) – Konya
Na het ontbijt verlaten we Cappadocië en reizen we zuidwestwaarts richting Konya, met onderweg een inhoudelijk uitzonderlijke tussenstop: Çatalhöyük (UNESCO). Deze dag markeert een grote sprong in de tijd. We verlaten het rotslandschap en de middeleeuwse kerkcultuur van Cappadocië en komen uit bij de vroegste fundamenten van het “stedelijke” leven in Anatolië.
In Çatalhöyük zullen we stilstaan bij een van de meest invloedrijke archeologische vindplaatsen ter wereld: een uitgestrekte nederzetting uit het Neolithicum (8e–7e millennium v.Chr.), gebouwd in een periode waarin landbouw, vaste bewoning en sociale organisatie in een stroomversnelling kwamen. We zien hoe men hier woonde in dicht opeengepakte huizen, vaak zonder straten in de moderne zin, en hoe het dagelijks leven verweven was met ritueel: muurschilderingen, symboliek rond dieren en voorouders, en sporen van een gemeenschap die verrassend complex was—zonder de paleizen, tempels of hiërarchische monumenten die men later zou verwachten.
We zullen stilstaan bij vragen die Çatalhöyük zo intrigerend maken: wat is een “stad” voordat er een staat is? Hoe organiseer je samenleven zonder klassieke machtsarchitectuur? En wat zegt deze plek over de diepe wortels van Anatolië als scharniergebied tussen oost en west?
Na het bezoek vervolgen we de reis naar Konya, waar we in de namiddag aankomen (totale rit vandaag afhankelijk van verkeers- en stopmomenten). Na inchecken is er tijd voor een eerste kennismaking met de stad—een Seltsjoekse hoofdstad met een bijzondere spirituele resonantie, waar we morgen uitgebreid bij zullen stilstaan.
Overnachting in Konya.
Dag 14 – Konya
Vandaag verkennen we Konya, een van de belangrijkste steden van Anatolië. In de middeleeuwen was Konya de hoofdstad van het Seltsjoekse sultanaat van Rûm: een stad waar bestuurlijke macht, religieuze geleerdheid en artistieke ambitie samenkwamen. Later groeide Konya uit tot een centrum van mystiek en poëzie, vooral door de aanwezigheid van Jalal al-Din Rumi (Mevlana).
We beginnen bij het Mevlana Museum, het mausoleum en kloostercomplex rond Rumi. We zullen stilstaan bij de oorsprong en invloed van de Mevlevi-traditie en bij de manier waarop poëzie, muziek en ritueel hier een spirituele taal vormen. U wordt bovendien getrakteerd op prachtige gedichten van Rumi, die de kern van zijn denken—liefde als weg, transformatie en aandacht—op een directe en toegankelijke manier laten ervaren.
Daarna richten we ons op Konya’s Seltsjoekse erfgoed. We bezoeken de Alâeddin-moskee op de Alâeddin-heuvel, het historische hart van de Seltsjoekse stad. Hier wordt zichtbaar hoe Konya zich ontwikkelde tot een ceremoniële en bestuurlijke hoofdstad.
Vervolgens bezoeken we twee hoogtepunten van Seltsjoekse architectuur: de Karatay Medrese, beroemd om haar verfijnde tegelwerk, en de İnce Minare Medrese, herkenbaar aan het monumentale portaal en de slanke minaret. Samen laten deze gebouwen zien hoe Seltsjoekse kunst, onderwijs en staatscultuur in Konya een eigen, hoogontwikkelde stijl bereikten.In de loop van de middag is er tijd om de stad op rustig tempo te beleven.
In de avond is er—indien mogelijk en afhankelijk van beschikbaarheid—gelegenheid om een voorstelling van de dansende derwisjen bij te wonen: een indrukwekkende kennismaking met de Mevlevi-traditie, waarin ritueel, muziek en beweging samenkomen.
Dag 15 – Konya – Amsterdam
Na het ontbijt is er nog tijd voor een rustige ochtend in Konya: een laatste wandeling, een kop koffie, of simpelweg het nagenieten van de indrukken van de afgelopen twee weken. Vervolgens vertrekken we naar de luchthaven voor onze vlucht in het begin van de middag.
Via Istanbul vliegen we terug naar Amsterdam.